Өмірдің есігі ашылатын сәт — бір ғана мезет

Адамның ішкі әлемі — сыртқы дүниенің ең күрделі әрі толық ашылмаған құпиясы. Біз өмір сүріп жүрміз, ойлаймыз, сеземіз, бірақ сол тіршіліктің мәнін соңына дейін ұғынып үлгермейміз. Өмірдің өзі — басталуы мен аяқталуы белгісіз бір жұмбақ кеңістік.
Өмірдің есігі ашылатын сәт — бір ғана мезет.
Өмірдің есігі жабылатын сәт — тағы бір мезет.
Осы екі нүкте — адам ғұмырының шегі. Бірақ олардың арасындағы байланыс, ұқсастық — терең ойға жетелейді.
Ғылыми зерттеулерге сүйенсек, адамның жүрегі тоқтағаннан кейін де миы бірнеше минут бойы қызметін жалғастыра алады. Сол қысқа уақыт аралығында мида ерекше белсенділік байқалып, адам санасында жарыққа ұқсас көріністер, өткен өмірдің үзінділері пайда болуы мүмкін деген тұжырымдар бар. Бұл — ғылымның шегі жеткен түсінігі.
Ал адамзаттың ішкі түйсігі бұған өзгеше қарайды.
Нәресте дүниеге келген сәтте алғаш рет жарықты көреді.
Ол белгісіз әлемге аяқ басып, қорқыныш пен таңданысты қатар сезінеді. Оның алғашқы үні — жылау.
Адам өмірден өткен сәтте де, бәлкім, дәл сондай күйді бастан өткеретін шығар. Белгісіздікке қарай тағы бір қадам. Тағы бір жарық. Тағы бір шекара.
Бастау мен аяқталудың осындай үндестігі өмірдің кездейсоқ емес, белгілі бір заңдылыққа бағынатынын аңғартады.
Өмірді ұзақ сапарға теңеуге болады. Ол — тоқтаусыз қозғалыстағы пойыз іспетті. Әр кезең — жеке бір белес: балалық шақ, жастық шақ, кемелдік, қарттық. Біреулер осы жолдың соңына дейін жетеді, ал кейбіреулердің сапары орта жолда үзіледі.
Бірақ ғұмырдың ұзақтығы емес, оның мазмұны маңызды.